JİNEKOLOJİK ULTRASON (ULTRASONOGRAFİ)

Ultrason jinekoloji başka bir deyişle kadın hastalıkları alanın da vazgeçilmez bir görüntüleme yoludur. Çok çeşitli kullanım alanları vardır. Hem abdominal (karından) hem transvajinal (vajina yoluyla) yapılan ultrason sık kullanılır.

Jinekolojide ultrasonun kullanım alanları:


Rahim (uterus) ve rahim ağzı (serviks) konusunda:
- Rahmin boyutları ve yapısı, homojen olup olmadığı değerlendirilebilir.
- Myomlar varsa boyutları ve yerleşim yerleri belirlenebilir.
- Endometrium (rahmin en iç tebakası) değerlendirilebilir, kalınlığı ölçülebilir, polip benzeri yapılar varsa bunlar görüntülenebilir.
- Endometriumun ve uterus içerisinin daha net değerlendirilmesi için transvajinal ulrason eşliğinde rahim içerisine sıvı verilerek salin infüzyon sonografi (sis) yapılabilir.
- Konjenital (doğuştan) olan rahime ait anomaliler ve şekil bozuklukları değerlendirilebilir.
- Rahim içerisindeki spiral gözlenebilir, konumu değerlendirebilir.
- Rahim ağzına ait nabothi kistleri, iyi huylu ve kötü huylu kitleler görülebilir.


Yumurtalıklar (overler) ile alakalı:
- Yumurtalıkların boyutu ölçülebilir
- Yumurtalıklarda bulunan kistlerin boyutu, yapıları, içlerini dolduran sıvı ve katı bölümlerin özellikleri değerlendirilebilir.
- Doppler ultrason ile yumurtalıklardaki kistlerin kan akım özellikleri, iyi huylu-kötü ayrımına yardımcı olabilir. Torsiyone over tanısında yararlı olabilir.
- Yumurtalıklarda antral follikül tecrübe et küçük yumurtaların sayımı over işlevi ve infertilite değerlendirilmesine katkı sağlayabilir.
- Yumurtlama rehabilitasyonu alan veya almayan hastalarda yumurtanın büyümesinin takibi ve yumurtalama vakitinin yaklaştığı değerlendirilebilir.
- Yumurtalıklara ait iyi huylu ve kötü huylu kitleler izlenebilir.


Tüpler (fallop tüpleri) ile alakalı:
- Tüplerde yerleşmiş bir dış gebeliğin tanınmasında bilhassa transvajinal ultrason çok değerlidir.
- Hidrosalpenks (tüplerin sıvı ile dolmuş olması) varlığı tespit edebilir.
- Piyosalpenk (tüplerin irin ile dolu olmsı) varlığı tespit edebilir.


Pelvis (alt karın) ile alakalı:
- Pelviste yani karnın rahim ve yumurtalıkların bulunduğu alt bölümünde bulunan sıvı ve kitleler ultrasonda görülebilir.
- Pelviste bulunan uzuvlardan (rahim, yumurtalık, barsaklar, tüpler..) meydana gelen kitleler izlenebilir.
- Bir takım kitlelerden veya kistlerden ultrason eşliğinde iğne ile sıvI alınabilir.